Sonsuz dişliler nihayetsiz dişli olarakta adlandırılır. Dönme ekseninin belli bir açıyla (genellikle 90 derece) iletilmesinde kullanılır. Hareket vida dişliden verilir, sonsuz dişliden alınır. Fakat sistem ters taraftan çevrilemez. Bu nedenle asansör gibi güvenlik gereken yerlerde kullanılır. Motor asansörü hareket ettirebilir fakat asansörün ağırlığıyla sistem çalışır.
* Kullanıldığı yerler ;
* İş makinaları sanayi
* Kule vinç sanayi
* Özel makina sanayi
* Mermer kesme makinaları
* Tekstil makinalarında
* Takım tezgah Üreticileri
* Otomotiv ve kamyon sanayi


Endüstriyel güç aktarım sistemlerinde, hareketin yönünü değiştirmek ve yüksek tork elde etmek amacıyla sonsuz dişli mekanizmaları yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu sistemler, birbirine dik eksenlerde konumlandırılan bir vida ve bir çarktan oluşacak şekilde tasarlanmaktadır. Temel çalışma mantığı incelendiğinde, hareketin daima tahrik edici konumundaki vida üzerinden çarka doğru iletildiği görülmektedir. Dolayısıyla, bu geometrik özellik sayesinde sistemde doğal bir otoblokaj, yani geri dönüşsüzlük elde edilmektedir. Buna ek olarak, oldukça dar hacimlerde büyük hız düşürme oranlarına ulaşılabilmesi, bu dişli tipini modern makine tasarımında eşsiz kılmaktadır.

Üretim aşamalarında, sistemin dayanıklılığını artırmak için malzeme seçimi titizlikle yapılmaktadır. Genellikle sonsuz vida parçası için yüksek dayanımlı sementasyon çelikleri tercih edilirken, karşılık dişlisi olan çark üretiminde sürtünme katsayısını düşürmek adına bronz veya özel döküm alaşımlar kullanılmaktadır. Böylece, çalışma esnasında oluşabilecek aşınmalar minimize edilmekte ve güç aktarımının kesintisiz bir biçimde sürdürülmesi sağlanmaktadır. Gelişmiş CNC tezgahlarında mikron hassasiyetinde işlenen bu parçalar, zorlu endüstriyel testlerden geçirilerek kullanıma sunulmaktadır.
Makine mühendisliği uygulamalarında sonsuz vidalı dişli sistemleri, son derece sessiz ve titreşimsiz çalışmaları sebebiyle sıklıkla tercih edilmektedir. Dişlerin birbiri üzerinde kayarak ilerlemesi prensibine dayanan bu mekanizmada, temas yüzeyi diğer dişli türlerine kıyasla çok daha geniştir. Darbeli yüklerin sönümlenmesi ve ani duruşlarda sistemin zarar görmemesi, bu geniş kavrama alanı sayesinde mümkün hale getirilmektedir. Asansör sistemlerinde, ağır yük taşıyan vinç mekanizmalarında ve yürüyen merdivenlerde güvenlik, tam da bu dişlilerin kendiliğinden kilitlenme özelliği ile garanti altına alınmaktadır.
Öte yandan, dişler arasındaki bu kayma hareketi, yüksek sürtünme kuvvetlerinin ve dolayısıyla ısı enerjisinin ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bu durum, sistemin genel verimliliğini düz dişlilere oranla bir miktar düşürmektedir. Meydana gelen bu termal problemlerin önüne geçmek amacıyla, gövde tasarımlarına soğutma kanatçıkları eklenmekte ve sentetik bazlı özel endüstriyel yağlar kullanılmaktadır. Ayrıca, doğru bir sonsuz dişli hesabı yapılarak diş profillerinin optimize edilmesi, sistemin mekanik kayıplarını en aza indirmek için kritik bir mühendislik adımı olarak kabul edilmektedir.
Günümüzde sonsuz dişli redüktör üniteleri, elektrik motorlarından alınan yüksek devirleri işlenebilir ve kullanılabilir seviyelere düşürmek için endüstrinin hemen her dalında aktif olarak görev yapmaktadır. Konveyör bant sistemlerinden tutun da, karmaşık robotik kollara, gıda paketleme makinelerinden ağır iş takım tezgahlarına kadar geniş bir yelpazede bu ünitelerden faydalanılmaktadır. Kapalı bir döküm gövde içerisinde çalışan bu redüktörler, dış ortamın toz, nem ve kir gibi olumsuz etkilerinden tamamen izole edilmektedir.
Bununla birlikte, uzun ömürlü ve sorunsuz bir operasyon süreci için sonsuz dişli mekanizması düzenli ve kapsamlı periyodik bakımlardan geçirilmelidir. Bakım prosedürleri kapsamında, sistemin yağ seviyesi, vizkozite durumu ve sızdırmazlık elemanları (keçeler) uzman teknisyenler tarafından kontrol edilmektedir. Diş yüzeylerinde karıncalanma veya anormal bir aşınma tespit edildiğinde, sistemin aniden kilitlenerek daha büyük hasarlara yol açmasını engellemek için parçalar derhal yenilenmektedir. Sistematik yağ analizi ve titreşim ölçümleri gibi kestirimci bakım yöntemleri uygulanarak, olası arızalar henüz donanım seviyesine yansımadan tespit edilebilmektedir.
Sonuç olarak, yüksek mühendislik standartlarında üretilen bu mekanik donanımlar, otomasyonun ve seri üretimin temel yapı taşlarından birini oluşturmaktadır. İleri malzeme bilimi çalışmaları ve modern üretim teknolojileri sayesinde, gelecekte daha yüksek verim katsayılarına sahip, kompakt ve hafif dişli çözümlerinin sanayiye kazandırılacağı öngörülmektedir.
Makale İçerisinde Geçen Anahtar Kelimeler: